
Yanlış buji takılırsa ne olur ?
Bujiler, motorun içindeki hava ve yakıt karışımını ateşlemek için ‘kıvılcım’ sağlayan ünitelerdir.
Ateşlemeyi sağladıkları için motorunuzun çalışması için çok değerlidirler. Bujilerle ilgili rastgele bir sorun olduğu vakit motorun teklemesi yahut yolda kalma üzere sıkıntılar yaşayabilirsiniz.
Buji değişim vakti geldiği vakit aracınıza uygun olanıyla değiştirmeniz gerekir. Pekala araca yanlış buji takılırsa ne olur ? Bu makalede bunu açıklamaya çalışacağız.
Yanlış buji takılırsa ne olur ?
Bu bahiste fikir sahibi olabilmek için bujinin nasıl çalıştığını ve ne tıp gereçlerden üretildiğini bilmek gerekmektedir.
Bujinin temel fonksiyonu, ateşleme bobini ve distribütörden sağlanan voltajı, hava ve yakıt karışımını tutuşturmak için silindire iletmektir.
Bu süreç , karışımı hakikat vakitte hakikat formda ateşlemek için bir dizi sensör kullanan motor denetim ünitesi (ECU) aracılığıyla hassas bir formda denetim edilir .
Üreticiler, silindirin içine harika halde oturması için özel olarak tasarlanmış ve bujinin silindir içindeki çok şartları erimeden kaldırabilmesini sağlamak için hakikat ısı derecesine sahip bujiler kullanır.
Eski model araçlarda, bujiler temel olarak seramik yalıtkanlı bakırdan yapılmıştır ve hava ve yakıt karışımını ateşlemek için bir nikel elektrot kullanmıştır.
Bu bujilerin dezavantajı, 20.000km – 40.000km üzere nispeten kısa hizmet ömürleri olması ve çabuk kirlenmeleridir.
Bakır bazlı bujilerden sonra platin ve iridyum bazlı bujiler geliştirilmiştir. Bugünün yeni model araçlarında platin yahut iridyum bujiler kullanılmaktadır.
Bu madenler bakırdan daha güçlüdür, daha uzun ömürlüdür lakin daha kıymetlidir.
Platin ve iridyum bujilerde elektrot yüzey alanı çok daha küçüktür ve kıvılcım kaybı için daha az yüzey alanı sağlar.
Platin ve iridyum bujilerin yaklaşık 100 bin kilometre ömürleri vardır ayrıyeten bakır-nikel bujilere nazaran ısıya çok daha sağlamdır, bu nedenle çalışma sırasında silindir sıcaklıklarının çok daha yüksek olduğu daha yüksek sıkıştırmalı motorlarda daha rahat kullanılmaktadırlar.
Bujilerin çeşitlerini kolay olarak belirttikten sonra yanlış buji takılırsa ne olur ? sorusunu cevaplayalım:
Tek tırnak buji ile çift tırnak buji ortasındaki fark başlıklı makalede hangi bujilerin birbiriyle uyumlu yahut uyumsuz olduğunu detaylı olarak belirtmiştik. Bu sebeple tekrar tıpkı bilgileri burada vermedik.
İsterseniz o makaleden buji seçimi konusunda yardım alabilirsiniz.
Genel olarak; araca buji seçerken aracın modeline eski model bir buji uygun ise yeni model bir buji yakmanın yahut bunun karşıtının yapmanın uygun olmadığını, buji seçerken buji muadil kataloğuna bakmanız gerektiğini belirtmek gerekir.
En uygun kızdırma bujisi hangisi başlıklı makalede piyasadaki en yeterli buji markalarını ve hangi tip araçlara hangi markaların daha uygun olduğunu belirtmiştik.
Peki biz bunlara uymayıp rastgele bir seçim yaparsak yahut buji seçimini ustaya bırakmış isek ve ustamız özensiz bir tercih yapmış ise ne olacak ?
Yanlış yahut uyumsuz buji kullandığımız vakit çok ısınmadan kaynaklı çatlama-patlama olması, çabuk kirlenmeden kaynaklı buji ömrünün kısalması, yakıt tüketiminin artması, tekleme ve hatta motor arızası üzere risklerle karşılaşırsınız.
Bu riskler biraz da ne çeşit bir yanlış yaptığınızla ilgilidir. Mesela bakır bujiler yüksek sıcaklığa sağlam değildir lakin iletkenliği yeterlidir.
Bakır-nikel buji kullanılan bir araca daha değerli ve uzun ömürlü iridyum yahut platin buji kullanırsanız bunların iletimi daha zayıf olacağı için ateşleme performansı düşer.
İridyum buji ile üretilmiş yeni model bir araca ucuz olsun diye bakır-nikel bir buji taktırırsanız buji yüksek sıcaklığa dayanamayıp erime, patlama, çatlama üzere problemler olabilir.
Yanlış buji tercihinin bir de marka-model yanlışlığı yapma versiyonu bulunmaktadır. Örneğin muhakkak skoda modelleri için üretilmiş bir bujiyi Volkswagen yahut Toyota aracınızda kullansanız ne olur ?
Böyle bir durumda birkaç seçenek vardır:
İlk seçenek aracınızın ateşleme yapmaması yahut ateşleme zamanlamasını kaçırabilmesi, temassızlık olması nedeniyle tekleme olmasıdır. Bu durumda yanlış bir şey yaptığınızı çabucak anlarsınız.
İkinci seçenek, bujinin %100 olmasa da %70-90 civarında ahenk göstermesidir. Bu durumda buji fonksiyonunu görebilir fakat ömrü kısalabilir yahut verimliliği azalabilir. Usta taktığı vakit araç çalışır birkaç hafta yahut birkaç ay sonra bujiyi değiştirmek zorunda kalabilirsiniz. Ayrıyeten bu mühlet zarfında yakıt tüketimin artması, mavi duman , vakit zaman motorun sistemsiz çalışması üzere sıkıntılar görebilirsiniz.
Nadiren de olsa muadil kataloğunda yazmasa da farklı marka araçların bujileri kısmen uyumlu olabilir. Bu da üçüncü seçenektir. Fakat yeniden de ömür yahut performans konusunda sorun yaşanabilmesi mümkündür.
Peki ya kalitesiz buji kullanırsak ?
Orta kaliteli yahut üst kaliteli buji markalarının buji katalogları var ve katalogdan seçip kullanılmaktadır. Tavsiye edilen budur.
Daha alt kaliteli eserlerde ise satıcı sattığı bujinin hangi markalara uyumlu olduğunu söylemektedir. Bu cins eserler çoklukla birkaç farklı marka ve modele uygun “üniversal” uyumlu olmaktadır.
Yani ustaya sorduğunuz vakit “ona da uyumlu, buna da uyumlu, öbürüne de uyumlu” diye yanıt verdiği ucuz bujiler vardır. Bu çeşit eserler aslında %100 uyumlu olmamakla birlikte %80-90 uyumludurlar.
Ömürleri kısadır ancak parası ucuz olduğu için bu konu kimilerinde göz arkası edilmektedir.
Bu mevzuda bir tavsiye isterseniz kalitesiz, markası belirli olmayan bujileri sadece ucuz diye kullanmamanızı öneririm. Zira buji fiyatı düşük yahut değerli olsun personellik fiyatı vardır.
Buji değişiminde personellik fiyatı kesim fiyatına kıyasen fazladır. Bu nedenle sık buji değiştirmek yerine yeterli marka alıp düzgün ustaya yaptırmak daha makuldür.
Bkz.Buji değişim fiyatları
Bu bahiste sorulan öbür bir soru da bujinin yalnızca biri bozuk olursa ne yapılacağıdır. Yani yalnızca bozulanı mı değiştireceğiz, yoksa değiştirmişken hepsini mi değiştireceğiz (maliyet katlanır, doğal olarak)
Ayrıca çabucak değiştirmesek ne olur, sonuçta biri bozuk ancak başkaları çalışıyor..
Diğer bir soru da bujilerden birinin bozuk olduğunu nasıl anlayacağız ?
Bu bahisteki merakınızı da aşağıdaki kontakta yer alan makaleden giderebilirsiniz.
İlgili yazı: Bujinin biri çalışmıyor ne olur ?
İlgili yazı: En âlâ buji markaları hangileri ?